Ngày truyền thống Thanh niên xung phong 15/7: Hành trình 75 năm không ngại gian khó

I. Thanh niên xung phong là gì? Tinh thần “đâu cần thanh niên có” bắt đầu từ đâu?

Thanh niên xung phong là gì? Đó là lực lượng tình nguyện đặc biệt gồm những đoàn viên, thanh niên ưu tú, sẵn sàng xung phong đảm nhận các nhiệm vụ gian khổ, nguy hiểm, phục vụ chiến đấu và kiến thiết đất nước. Dù không trực tiếp cầm súng, họ vẫn có mặt trên mọi mặt trận, góp phần quan trọng vào thắng lợi của dân tộc.

Thanh niên xung phong là lực lượng tình nguyện sẵn sàng xung phong đảm nhận các nhiệm vụ gian khổ

Lực lượng thanh niên xung phong Việt Nam chính thức ra đời vào ngày 15/7/1950 tại núi Hồng (Đại Từ, Thái Nguyên) theo chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, với 225 đội viên đầu tiên phục vụ Chiến dịch Biên giới Thu – Đông 1950. Kể từ đó, ngày 15/7 hằng năm được chọn làm Ngày truyền thống Thanh niên xung phong (Theo Hội Cựu TNXP TP.HCM).

Trong kháng chiến chống Mỹ, thanh niên xung phong tiếp tục là lực lượng chủ lực trong hậu cần chiến trường: mở đường Trường Sơn, tải đạn, cứu thương, tháo gỡ bom mìn, sửa cầu đường… Có hàng vạn TNXP đã hy sinh trên các tuyến lửa như Đồng Lộc, Truông Bồn, Thành cổ Quảng Trị (Theo Báo Tuổi Trẻ, Đại học Quốc gia Hà Nội).

Tinh thần ấy bắt nguồn từ câu nói bất hủ của Chủ tịch Hồ Chí Minh:

“Đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên” – lời căn dặn tại Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ II năm 1953, sau trở thành phương châm hành động của tuổi trẻ Việt Nam suốt nhiều thế hệ (Theo Báo Nhân Dân).

Không chỉ trong chiến tranh, TNXP còn góp phần to lớn trong thời bình: tham gia xây dựng vùng kinh tế mới, phát triển nông thôn, giữ gìn trật tự đô thị. Đây được xem là môi trường rèn luyện, trưởng thành của hàng chục ngàn thanh niên, trong đó không ít người trở thành cán bộ nòng cốt tại các địa phương (Theo Báo Lao Động, Báo Quân Đội Nhân Dân).

II. Lịch sử Ngày truyền thống 15/7: Hành trình 75 năm vững bền

Lực lượng Thanh niên xung phong thành lập năm nào? Câu trả lời là vào ngày 15/7/1950, tại núi Hồng (Đại Từ, Thái Nguyên), theo chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đội Thanh niên xung phong công tác Trung ương đầu tiên với 225 đội viên đã lập nên những chiến công âm thầm trong Chiến dịch Biên giới Thu – Đông 1950 (Theo Hội Cựu TNXP TP.HCM, Báo Hưng Yên).

Lực lượng Thanh niên xung phong thành lập vào ngày 15/7/1950

Từ mốc son ấy, 15/7 ngày truyền thống Thanh niên xung phong được ghi dấu như một biểu tượng cho tinh thần dấn thân, tình nguyện và phụng sự. Đến năm 1995, Thủ tướng Chính phủ chính thức ban hành Quyết định số 382/TTg công nhận ngày này là Ngày truyền thống của lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam (Theo Báo Tuổi Trẻ).

Trong kháng chiến chống Pháp và Mỹ, TNXP đóng vai trò hậu cần chiến lược: mở đường, tải đạn, cứu thương, đảm bảo an toàn giao thông chiến trường. Họ không trực tiếp cầm súng, nhưng lại là cầu nối sống còn giữa hậu phương và tiền tuyến (Theo Học viện Lục quân).

Sau năm 1975, lực lượng TNXP tiếp tục phát triển mạnh, đặc biệt tại TP.HCM. Lực lượng Thanh niên xung phong TP.HCM được tổ chức lại thành đơn vị chuyên trách, tham gia giải quyết việc làm, trật tự đô thị, giáo dục thanh niên hoàn lương và xây dựng vùng kinh tế mới (Theo Báo Lao Động).

Lịch sử Ngày truyền thống Thanh niên xung phong là hành trình hơn 75 năm cống hiến và hy sinh thầm lặng – một chặng đường đáng tự hào của lớp lớp thanh niên Việt Nam suốt chiều dài dựng nước và giữ nước.

III. Những đóng góp trong chiến tranh và thời bình

Lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam ra đời trong khói lửa chiến tranh và đã có những đóng góp âm thầm nhưng vô cùng to lớn cho sự nghiệp cách mạng. Trong kháng chiến chống Mỹ, hàng vạn TNXP đã ngày đêm bám trụ trên các tuyến đường Trường Sơn, đảm nhận nhiệm vụ mở đường, tải đạn, cứu thương và đảm bảo hậu cần chiến trường.

Lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam đã có những đóng góp âm thầm nhưng vô cùng to lớn cho sự nghiệp cách mạng

Họ là những người lấp hố bom, tháo gỡ mìn, dựng lại cầu đường sau mỗi trận oanh tạc. Nhiều người đã ngã xuống không một tấm huân chương, không tên trong sử sách, nhưng sự hy sinh ấy đã góp phần tạo nên những chiến thắng lịch sử (Theo Báo Tuổi Trẻ, Viettourist).

Thanh niên xung phong trong kháng chiến chống Mỹ không chỉ góp mặt tại những chiến dịch lớn như Khe Sanh, Đường 9 – Nam Lào, mà còn có mặt ở những điểm nóng như Ngã ba Đồng Lộc, nơi 10 nữ TNXP tuổi đời mười tám đôi mươi đã mãi mãi nằm lại dưới lòng đất mẹ (Theo Báo Nhân Dân).

Sau ngày thống nhất, lực lượng TNXP tiếp tục vai trò trong thời bình. Họ xung phong lên vùng sâu vùng xa, xây dựng nông thôn mới, phát triển vùng kinh tế mới, bảo vệ môi trường và hỗ trợ cộng đồng. Nhiều chương trình xã hội hóa tại TP.HCM, Cần Thơ, Hà Tĩnh… ghi dấu đóng góp thầm lặng của những người từng khoác áo TNXP (Theo Hội Cựu TNXP TP.HCM, Báo Lao Động).

Bên cạnh những tập thể tiên phong, nhiều cá nhân tiêu biểu cũng đã được Nhà nước tuyên dương. Tính đến năm 2024, cả nước đã có hơn 4.000 liệt sĩ TNXP, hàng nghìn thương binh, hàng trăm cá nhân được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, như Anh hùng La Văn Cầu, chị Võ Thị Sáu, hay Đội 2 TNXP C414 – Nghệ An (Theo Báo Quân Đội Nhân Dân).

Những đóng góp ấy không chỉ là dấu ấn trong lịch sử, mà còn là di sản tinh thần vô giá – hun đúc nên bản lĩnh, lòng yêu nước và ý chí dấn thân cho thế hệ trẻ hôm nay.

IV. Ý nghĩa Ngày truyền thống TNXP với thế hệ trẻ hôm nay

Ngày truyền thống của Thanh niên xung phong không chỉ là dịp để nhìn lại lịch sử, mà còn là cơ hội để thế hệ hôm nay tri ân, học hỏi và tiếp nối tinh thần bất khuất của cha anh. Trong một xã hội hiện đại đang chuyển mình từng ngày, những giá trị mà lực lượng TNXP để lại vẫn vẹn nguyên sức sống.

Ngày truyền thống của Thanh niên xung phong là dịp để nhìn lại lịch sử và để thế hệ hôm nay tri ân, học hỏi và tiếp nối tinh thần bất khuất của cha anh

Ý nghĩa ngày truyền thống Thanh niên xung phong thể hiện rõ ở vai trò giáo dục truyền thống yêu nước, rèn luyện lý tưởng sống cao đẹp cho thế hệ trẻ. Những câu chuyện về những cô gái Đồng Lộc tuổi đôi mươi, những người lính không quân phục nhưng gan dạ nơi tuyến lửa, luôn là bài học sống động hơn bất kỳ trang sách nào (Theo Báo Nhân Dân, Hội Cựu TNXP TP.HCM).

Các tổ chức Đoàn – Hội từ trung ương đến địa phương đã coi ngày truyền thống Thanh niên xung phong Việt Nam là dịp để tổ chức các chương trình về nguồn, giao lưu nhân chứng lịch sử, hành trình tri ân. Điển hình như tại TP. Cần Thơ, nhiều trường học đã đưa học sinh đến thăm di tích TNXP, lắng nghe những cựu chiến binh kể chuyện, qua đó khơi dậy lòng biết ơn và niềm tự hào dân tộc (Theo Báo Hưng Yên, Báo Cần Thơ).

Không dừng lại ở việc ôn cố tri tân, tinh thần TNXP tiếp tục được tiếp nối bằng những phong trào Thanh niên tình nguyện, Mùa hè xanh, Tiếp sức mùa thi, Xuân tình nguyện... Những chiến dịch này không chỉ mang dấu ấn của lòng nhiệt huyết, mà còn là minh chứng rõ nét cho sự chuyển hóa của tinh thần xung phong trong thời đại mới (Theo Báo Tuổi Trẻ, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh).

Dù thời cuộc thay đổi, nhưng ngọn lửa “đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên” vẫn luôn cháy trong tim thế hệ trẻ Việt Nam. Kỷ niệm ngày 15/7 hằng năm vì thế không chỉ để nhớ, mà còn để sống – sống đẹp hơn, sống trách nhiệm hơn, và sống xứng đáng hơn với những người đi trước.

V. Các dấu mốc kỷ niệm lớn: 50 năm – 75 năm ngày truyền thống Thanh niên xung phong Việt Nam

Năm 1995, nhân kỷ niệm 50 năm Ngày truyền thống Thanh niên xung phong Việt Nam, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 382/TTg, chính thức công nhận ngày 15/7 là ngày truyền thống của lực lượng TNXP (Theo Báo Tin Tức).

Kỷ niệm 50 năm Ngày truyền thống Thanh niên xung phong Việt Nam

Từ đó, mỗi dịp 15/7, nhiều chương trình ý nghĩa được tổ chức: lễ mít tinh, giao lưu nhân chứng, biểu diễn nghệ thuật, xây dựng bia tưởng niệm, trao tặng huân - huy chương cho các cá nhân, tập thể có đóng góp tiêu biểu (Theo Trung ương Đoàn).

Đặc biệt trong dịp 75 Ngày truyền thống Thanh niên xung phong năm 2025, các hoạt động tri ân được đẩy mạnh: sửa chữa nhà ở, hỗ trợ bảo hiểm y tế, công nhận liệt sĩ TNXP, chăm lo đời sống cựu TNXP khó khăn (Theo Chính sách & Cuộc sống – TTXVN).

Lễ kỷ niệm 75 Ngày truyền thống Thanh niên xung phong năm 2025

Tại các địa phương như Hà Nội, Cần Thơ, Quảng Bình, hàng loạt sự kiện giáo dục truyền thống, hành trình về nguồn, giao lưu với cựu TNXP đã và đang lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ.

Kết luận

Ngày truyền thống Thanh niên xung phong 15/7 không chỉ là lời nhắc về quá khứ oanh liệt, mà còn là nguồn cảm hứng để thế hệ trẻ sống có trách nhiệm, dấn thân và cống hiến. Hành trình 75 năm ấy vẫn tiếp tục lan tỏa trong từng hành động hôm nay – từ học tập, lao động đến khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo.

Và nếu như 75 năm trước, lực lượng TNXP tiên phong nơi tuyến đầu bằng ý chí và lòng yêu nước, thì hôm nay, thế hệ trẻ tiếp bước bằng tinh thần sáng tạo - ứng dụng công nghệ - cống hiến vì cộng đồng. Nếu bạn đang khởi nghiệp, làm marketing hay kinh doanh online, hãy bắt đầu hành trình “xung phong thời đại số” với công cụ thông minh từ MKT Software - nền tảng phần mềm Marketing 0 đồng đồng hành cùng người Việt hiện đại.